به گزارش ملاير پرس ،دژ گوراب يكي از مهمترين و قديميترين آثار باستاني مربوط به هزاره چهارم قبل از ميلاد تا اواخر دوره سلجوقي بوده است. اين دژ بر فراز تپه باستاني گوراب در 12 كيلومتري جنوب ملاير به اراك قرار گرفته است. با وجود گذشت زمان عامل فرسايش هنوز نتوانسته موجب از بين رفتن كامل بقاياي اين دژ عظيم شود.
فخرالدين اسعد گرگاني در منظومه مشهور خود «ويس و رامين» بيش از 20 بار نام گوراب را در اين داستان عاشقانه آورده است.
اين دژ چنان محكم و استوار بوده است كه در داستان (ويس و رامين) وقتي ويس زيبا در كنار آن سنگر ميگزيند شاه موبد آن قدرت عظيم خيال حمله و نفوذ به دژ را از محالات ميشمرد و پس از مشورتهايي با درباريان خويش راه حيله را در پيش ميگيرد. استقرار دژ گوراب تا اواخر سلجوقيان مسلم است و در عهد مغول و تيمور كه با ويرانگري و قتل و آتشسوزي همراه بوده است اين منطقه را دستخوش ويراني مينمايد. آثار موجود در اين دژ در 3 لايه قابل مطالعه است. لايههاي زيرين تپه، مربوط به هزاره چهارم قبل از ميلاد، لايههاي مياني به دوره تاريخي هزاره اول قبل از ميلاد و لايههاي فوقاني مربوط به دوره ايلخاني.
متأسفانه به دليل بيتوجهي مسئولان وقت در نگهداري از اين اثر جهاني، تا حدودی ناآگاهی مردم و ساخت و ساز در اطراف اين دژ، باقي مانده برج نيز در حال فرسايش است. گفتني است، اين دژ باستاني در تاريخ 24/12/53 در فهرست آثار ملي ايران به ثبت رسيده است.